Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Nedir ?

Dış gebelik, sperm ve yumurta hücresinin birleşmesi sonucunda oluşan embriyonun (döllenmiş yumurtanın) rahim içi haricinde bir yere yerleşmesidir. Normal şartlarda, embriyo tuba uterina olarak bilinen yumurta kanalından (fallop tüplerinden) ilerleyerek rahim içine yerleşir. Ancak yumurta kanalı (fallop tüpleri) genetik faktörler veya daha önce yaşanmış çeşitli nedenlerden dolayı hasarlı ya da tıkalı ise embriyo daha fazla ileriye gidemeyerek rahime ulaşamaz, olduğu yerde tutunur ve orada gelişmeye başlar. Bunun sonucunda dış gebelik meydana gelir.

Dış gebelikte embriyonun yerleşmesi en sık yumurta kanalında (fallop tüplerinde) gerçekleşir. Bununla birlikte embriyo yumurta kanalından (fallop tüplerinden) farklı dokulara yerleşerek de dış gebeliğe neden olabilir. Dış gebelikler yumurta kanalı (fallop tüpleri) haricinde; yumurtalıkta, karın içerisinde, rahim boynunda hatta bazen sezaryen kesinde (sezaryen yara yerinde) olabilmektedir. Dış gebelikte embriyonun yerleştiği yer bebeğin büyüyüp gelişmesine imkan veremeyecek kadar dar olduğu için, gebelik normal bir biçimde ilerleyemez ve doğum ile sonuçlanmaz.

Dış gebelik zamanında müdahale edilmediği taktirde hayati risklere yol açabilir. Dış gebeliğin ilk zamanları, normal gebelikle benzerlikler gösterir. Normal hamilelik belirtileri olan adet döneminin gecikmesi, memelerin hassaslaşması ve mide bulantısı gibi belirtiler görülür. Dış gebelik ilerledikçe, normal hamilelikte olmayan belirtiler görülmeye başlar. Dış gebelik, kanamaya yol açabilir. Bu kanamayı durdurmak için cerrahi yöntemlere ihtiyaç duyulabilir. Günümüzde dış gebelik için erken teşhis ve tanı dahilinde ameliyatsız tedavi yöntemleri mevcuttur. Bu şekilde iç kanamaya mahal vermeden enjeksiyon yoluyla ilaç kullanılarak ameliyata gerek kalmamaktadır.

Eğer bir gebenin dış gebelik yaşadığı fark edilmez ve müdahalede bulunulmazsa ait olmadığı yere yerleşen embriyo orada büyür ve yerleştiği yerin aşırı esneyerek patlamasına ve yerleştiği yerde bulunan damarların yırtılmasına neden olabilir. Bu olay sonrasında embriyonun yerleştiği bölgedeki dokular ağır hasar alır veya tamamen zarar görür. Oluşan hasarlar nedeniyle aşırı karın ağrısı ve iç kanama meydana gelir. Zamanında fark edilemeyerek geç kalınmış dış gebeliklerde, dış gebeliğin en büyük ve hayati tehlikesi bu kanamadan kaynaklanır. Bu tip iç kanamalar gebeyi ölüme kadar götürebilir. İç kanamayı durdurmak ve hayati tehlikeyi ortadan kaldırmak için sıklıkla ameliyat gerekir.

Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik )
Laparoskopi Görüntüleri

Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Belirtileri Nelerdir ?

Dış gebeliğin belirtileri aşamalar şeklinde değerlendirilebilir. Dış gebeliğin ilk zamanları, normal gebelikte görülen belirtiler haricinde hiçbir belirti vermez. Normal bir gebelik gibi adet döneminin gecikmesi olur, memeleri hassaslaşır ve mide bulantısı şeklinde belirtiler görülür.

Ancak bir süre sonra embriyonun büyümesiyle birlikte, embriyonun yerleştiği yer gerilmeye başlayarak hafif şiddette ağrılar oluşur. Bu hafif şiddette ağrılar dış gebelik yaşayan kişinin doktora başvurmasını sağlayabilir ve dış gebeliğe erken dönemde tanı koymak mümkün olabilir.

Gebelik ilerledikçe bu ağrılar şiddetlenir. Bunun nedeni embriyonun yerleştiği yerde büyümeye devam etmesi ve yerleştiği yerin gerilmeye bağlı olarak ağrı uyandırmasıdır. Bu aşamada başvuran bir kadında, embriyonun yerleştiği yerde bulunan dokular henüz zarar görmeden tanı koymak ve tedavi etmek mümkündür.

Gebelik daha da ilerlediğinde embriyonun yerleştiği yer gerginliği daha fazla kaldıramayarak patlar ve yerleştiği yerde bulunan dokular zedelenerek damarlarda yırtılma olur. Patlayan yer giderek büyür ve bölgedeki damarlardan karın içine kanama başlar. Bu dönemde hastanın şikayetleri de değişim gösterir. Artık ağrının yerini kan kaybına bağlı belirtiler almaya başlar. Oluşan kan kaybının miktarına göre, hafif başdönmesinden bayılmaya kadar birçok belirtigörülür. Çok ileri dönemlerde ise kan kaybının sebep olduğu şok gelişimine bağlı belirtiler görülür.

Embriyonun yerleştiği yerin patlaması sonrasında gebelik ürününün gelişimi durduğundan kandaki gebelik hormonları hızla azalır ve hormon desteğini yitiren endometrium (rahim iç tabakası) vajinal kanamayla birlikte dökülmeye başlar. Ne yazık ki tüm dünya genelinde dış gebelik, kadının şikayetlerini gözardı etmesi veya eşinin doktora götürmemesi nedeniyle en sık bu aşamada yakalanabilmektedir.

Bazı durumlarda ise yumurta kanalında (fallop tüplerinde) gerçekleşen dış gebeliklerde, yumurta kanalı içinde yerleşen embriyo yumurta kanalı içinde ters yönde ilerleyerek yumurta kanalının ağzından karnın içine düşmekte ve burada kendi kendine eriyerek kaybolmaktadır.

Kısaca özetlemek gerekirse dış gebelik yaşayanlarda en fazla görülen belirtiler şunlardır :

Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Neden Olur ?
Dış Gebeliğin ( Ektopik Gebeliğin ) Nedenleri Nelerdir ?

Dış gebeliğin nedeni her zaman çok belirgin değildir. Bu duruma aşağıdakilerden biri veya daha fazlası neden olabilir :

Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Nasıl Anlaşılır ?
Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Nasıl Teşhis Edilir ?

Dış gebeliğiniz olduğundan şüpheleniyorsanız derhal uzman bir doktora danışın. Dış gebeliği teşhis etmek için doktor, aşağıda belirtilen yollara başvuracaktır:

Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Nasıl Tedavi Edilir ?
Dış Gebelik ( Ektopik Gebelik ) Nasıl Sonlandırılır ?

Tedavide izlenecek yol hastalığın tanı anındaki durumu ile ilgilidir. Eğer dış gebelik erken dönemde tespit edilmiş ise hasta ameliyat edilmeden ilaç tedavisi uygulanabilir.

Dış Gebelik - Ektopik Gebelik
BURADA YAZANLAR BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR , TEŞHİS ve TEDAVİ İÇİN KULLANILAMAZ.
TEŞHİS ve TEDAVİ İÇİN UZMAN DOKTORA BAŞVURULMASI GEREKLİDİR.